Onderzoek

FOR ENGLISH, PLEASE SEE BELOW

Hieronder is de Nederlandstalige abstract te lezen van mijn NWO-onderzoeksvoorstel.

Poëzie buiten de bladspiegel. Is onze ervaring van kunst aan het veranderen en wat kan poëzie ons leren over deze verandering?

Is onze ervaring van kunst aan het veranderen? Het lijkt erop dat kunst steeds meer een sociale activiteit aan het worden is waarin het publiek actief deelneemt. De mening van het publiek wordt belangrijker en collectieve kritiek op internet lijkt soms meer invloed te hebben dan professionele recensies in de krant. Maar is het echt waar dat we tegenwoordig liever op de oppervlakte blijven dan de diepte ingaan wanneer het op kunst aankomt? Zijn hedendaagse artistieke uitingen onderdeel van een sequentie waarin we snel willen grasduinen in plaats van kopje onder willen gaan? Moet kunst leuk en makkelijk zijn, in plaats van diepgaand en moeilijk?

Dit onderzoek heeft als doel om deze mogelijke verandering in onze ervaring van kunst te onderzoeken door de ontwikkelingen onder de loep te nemen in een genre dat traditioneel gezien wordt als een van de meest ‘elite’ kunstvormen aan de ‘top’ van onze ‘hoge cultuur’: poëzie. Hoewel poëzie zich sinds de Romantiek in een staat van crisis bevindt, heeft het haar hoge status en symbolische kapitaal behouden. Poëzie is daarom een overtuigend voorbeeld van Pierre Bourdieu’s omgekeerde economische model waarin de positie en functie van kunst veel meer beïnvloed worden door symbolisch kapitaal dan door economisch kapitaal. Aan de andere kant zijn de vorm en ervaring van hedendaagse poëzie aan het veranderen.

Poëzie buiten de bladspiegel, zoals podiumpoëzie, digitale poëzie en poëzie in de openbare ruimte, lijkt steeds populairder te worden. Poëziefestivals trekken volle zalen, cafés zitten vol voor poetry slams, op het internet wordt volop lyrisch geëxperimenteerd, zangers bereiken een enorm publiek, muurgedichten sieren tientallen steden, Gedichtendag is uitgebreid tot een Poëzieweek en dit jaar benoemde België voor het eerst een Dichter des Vaderlands. Als we het genre niet beperken tot lezen, heeft poëzie vandaag misschien wel het grootste bereik in eeuwen.

Dit project wil twee onderzoeksvragen beantwoorden. Ten eerste, hoe is onze ervaring van poëzie aan het veranderen? Tegenwoordig zijn er meer mensen die poëzieoptredens bezoeken en poëzie op het internet opzoeken dan mensen die poëzieboeken kopen. Waarom gaat de voorkeur van veel lezers – of moeten we zeggen ‘ervaarders’ – uit naar poëzie buiten de bladspiegel? Ten tweede, zegt dit iets over onze ervaring van kunst? Een nieuw perspectief op poëzie als een ervaring in plaats van louter als leesactiviteit lijkt aan te tonen dat onze ervaring van poëzie steeds collectiever, democratischer en interactiever wordt en telkens meer beïnvloed wordt door multimedia. De uitdrukking ‘met een boekje in een hoekje’ is in steeds mindere mate van toepassing op poëzie, maar zegt het ook iets over onze ervaring van kunst?

In dit onderzoeksproject wordt literair historisch onderzoek, literair-institutioneel onderzoek en empirisch onderzoek gecombineerd om de ontwikkelingen in de productie en receptie van poëzie buiten de bladspiegel te traceren vanaf 1966, om de relatie tussen poëzie buiten de bladspiegel en op papier te bestuderen en om te onderzoeken hoe mensen nieuwe vormen van poëzie ervaren.

—-

Below you will find the English abstract of my NWO research proposal.

Poetry Off The Page. Is Our Experience of Art Changing and What Can Poetry Tell Us About this Change?

Is our experience of art changing? Is it true that we nowadays favour surface over depth and speed over reflection when it comes to art? Are all artistic expressions becoming sequences which we want to quickly browse through instead of immerse in? Do we want art to be fun and easy, instead of deep and difficult?

Current research project aims to investigate these possible changes in the experience of art by looking closely at the developments of a genre that traditionally is considered to be one of the most ‘elite’ forms ‘at the top’ of ‘high culture’: poetry. Although poetry has found itself in a period of constant crisis since Romanticism, it still seems to retain its high status and its big symbolic capital. Thus, poetry convincingly confirms Pierre Bourdieu’s reversed economical scheme in which the position and function of art is influenced in a much more powerful way by symbolic capital than by economical capital. On the other hand, at the same time the form and the experience of contemporary poetry are undergoing big transformations. Poetry off the page, referring to all forms of poetry not printed in books, such as performance poetry, digital poetry and poetry in public areas, seems to be becoming increasingly popular in addition to printed poetry.

This project will address two main research questions. First, how is our experience of poetry changing? Currently there are more people who attend poetry performances or look up poetry on the internet than there are people who buy poetry books. Why do readers – or should we call them ‘experiencers’? – prefer poetry off the page to poetry on the page? Secondly, does this tell us anything about our experience of art? A new perspective on poetry as a ‘literary experience’ (Collins 2010: 14 and passim) rather than a mere reading activity seems to show that our experience of poetry is becoming more collective, democratic, interactive and influenced by multimedia. To what extent can this be seen as a reflection of the changes in our experience of art?

In this research project literary historical research, institutional research and empirical research are combined to trace developments in the production and reception of poetry off the page since 1966, to examine the relationship between poetry off and on the page and to investigate how people experience new forms of poetry. Empirical research will provide a qualitative and a quantitative approach for each question asked.